Een bijzondere vorm van troost: het Goede Doel en de schoonheid van verbinding

Totaal onverwacht kreeg ik een paar dagen geleden een emailtje uit Zuid-Afrika. Het was afkomstig van een medewerker van de liefdadigheidsorganisatie Qhubeka. Deze organisatie zet zich in om scholieren op het platteland van Zuid-Afrika te voorzien van fietsen en verandert zo op een hele simpele manier vele levens. Het simpelweg op de fiets naar school kunnen, betekent dat er deuren opgaan voor kinderen die eerst geen kansen hadden. Ze kunnen letterlijk vooruit in het leven. Vandaar de naam Qhubeka. Het woord komt uit het Nguni en betekent doorgaan.

Ik hoorde pas voor het eerst van Qhubeka kort nadat Niels was overleden. We waren op zoek naar een goed doel als alternatief voor bloemen. Eén van de vrienden van Niels opperde Qhubeka. Omdat de fiets zo’n centrale rol speelde in het leven van Niels, konden we ons niets passender voorstellen. En dus startten we een actie om uit naam van Niels geld op te halen voor Qhubeka. ‘Voor Niels, voor Qhubeka’ noemden we de actie. Heel veel mensen gaven gehoor aan onze oproep en in een korte tijd was er een behoorlijke som geld opgehaald.

Toen was het voor mij niets meer dan een mooi alternatief voor bloemen. Later dat jaar werd mij pas duidelijk wat een prachtig doel we hadden gekozen. In november mochten we via de live-stream digitaal aanwezig zijn bij een distributiedag op een school in het noordwesten van Zuid-Afrika. Onze actie had genoeg opgebracht voor tientallen fietsen. Als een kleine particuliere donor werden we tijdens de plechtigheid die aan het uitdelen van de fietsen vooraf ging geïnterviewed en mochten we vertellen over Niels en wat hem was overkomen. 

Dat alleen al was een prachtig eerbetoon aan Niels. Maar waar wij totaal niet op voorbereid waren was dat aan elke fiets die op het veld voor de school klaar stond, een bordje hing met de naam van de donororganisatie. Er was een speciaal bordje voor Niels gemaakt. 'In memory of Niels' stond daar op. De aanblik van al die opgetogen leerlingen die trots als een pauw naast hun splinternieuwe fietsen poseerden was ongelooflijk ontroerend. Dat Niels hier deel van uitmaakte stemde me enorm dankbaar. 

Natuurlijk was het ook verdrietig en bedacht ik me hoe graag ik Niels nog eens op zijn fiets had willen zien zitten. Maar dit was zo mooi. Het was zo duidelijk dat die fietsen voor deze kinderen zoveel betekende, zoveel meer dan slechts een vervoermiddel, dat ik naast dat verdriet ook een verrassende verbondenheid voelde, een verbondenheid met die onbekende kinderen, met die gemeenschap zo ver weg in Zuid-Afrika en met de liefdadigheidsorganisatie Qhubeka die dit allemaal had geregeld. 

Onze inzamelingsactie is zijn hoogtepunt natuurlijk voorbij. Maar de actie staat nog open en af en toe wordt er weer iets gedoneerd. Ook dat is mooi. Dat zo'n actie de mogelijkheid biedt om iets concreets te doen, een gebaar te maken als de gedachte aan Niels opkomt of het verdriet weer opspeelt. Zelf vind ik het fijn om op de verjaardag van Niels een bedrag over te maken. Het is alsof ik hem dan toch een soort kadootje geef. En dat het in Zuid-Afrika ook zo wordt ervaren, als een kado van onschatbare waarde, dat maakt het extra bijzonder. 

In die onverwachte email schreef een medewerkster van Qhubeka dat er weer genoeg geld bij elkaar was gesprokkeld om opnieuw uit naam van Niels een fiets uit te delen. En dat ze dat vanwege de sterfdatum van Niels op de distributiedag in augustus hadden gedaan. De betrokkenheid van Qhubeka bij het lot van Niels is hartverwarmend. Dat alleen al doet me goed. De bijgesloten foto doet de rest. Dat plaatje straalt zoveel hoop uit. Dat Niels onderdeel mag zijn van deze bijzondere gebeurtenis in de levens van deze kinderen, dat hij deel is van de sleutel tot een betere toekomst voor hen, daar word ik blij van. Dat geeft me troost. Het maakt mijn verdriet om zijn verloren toekomst niet minder, maar wel een beetje zachter.